Je hebt een goed bedrijfsidee, maar is het ook haalbaar in de praktijk? Een financieel plan geeft daar antwoord op. Het is een overzicht in cijfers dat laat zien of jouw onderneming financieel levensvatbaar is, wat je verwacht te verdienen en wat je nodig hebt om te starten of te groeien.
Wat is een financieel plan precies?
Een financieel plan is de financiële onderbouwing van je ondernemingsplan. Waar je in een ondernemingsplan beschrijft wat je gaat doen en voor wie, vertaal je dat in een financieel plan naar concrete cijfers. Denk aan verwachte inkomsten, kosten, investeringen en hoe je die wilt financieren.
Het plan laat in één oogopslag zien of jouw bedrijf genoeg geld binnenhaalt om de kosten te dekken en om van te leven. Banken, investeerders en subsidieverstrekkers vragen er vrijwel altijd om als je financiering aanvraagt. Maar ook zonder financieringsaanvraag is het een handig hulpmiddel om grip te houden op je eigen cijfers.
Waarom heb je een financieel plan nodig?
Een financieel plan dwingt je om goed na te denken over de haalbaarheid van je plannen. Veel ondernemers denken wel te weten wat ze gaan verdienen, maar schrijven het nooit op. Zodra je alles in cijfers zet, zie je snel of je aannames kloppen of juist niet.
Daarnaast is het plan onmisbaar als je geld wilt lenen of investeerders wilt aantrekken. Geen bank geeft je zomaar een lening zonder bewijs dat je die kunt terugbetalen. Met een goed onderbouwd financieel plan vergroot je die kans aanzienlijk. Ook als je later wilt groeien of een nieuwe stap wilt zetten, is het plan een goede basis om op terug te grijpen.
Wat zit er in een financieel plan?
Een compleet financieel plan bestaat uit een aantal vaste onderdelen. Samen geven ze een volledig beeld van de financiële situatie van je bedrijf, nu en in de toekomst.
- Investeringsbegroting: Wat heb je nodig om te starten? Denk aan apparatuur, een auto, een computer, voorraden of de inrichting van een werkruimte.
- Financieringsplan: Hoe betaal je die investeringen? Met eigen spaargeld, een banklening, een investeerder of een combinatie daarvan?
- Omzetprognose: Hoeveel verwacht je te verkopen of te factureren? Onderbouw dit zo realistisch mogelijk, ook voor een scenario waarbij het tegenvalt.
- Exploitatiebegroting: Wat zijn je vaste en variabele kosten? Denk aan huur, verzekeringen, inkoop, marketing en je eigen inkomen.
- Liquiditeitsprognose: Heb je op elk moment genoeg geld op je rekening? Dit overzicht laat per maand zien of er voldoende geld binnenkomt om je rekeningen te betalen.
- Privébegroting: Hoeveel geld heb je nodig om van te leven? Dit bepaalt mede hoeveel je minimaal uit je bedrijf moet halen.
Hoe maak je een financieel plan stap voor stap?
Begin met je investeringen. Schrijf op wat je nodig hebt om te starten en wat dat kost. Daarna bepaal je hoe je die kosten gaat financieren. Vervolgens werk je je verwachte omzet uit. Wees hier zo realistisch mogelijk en ga niet uit van het beste scenario. Maak ook een versie waarbij de omzet lager uitvalt dan je hoopt, zodat je weet of je bedrijf dat aankan.
Zet daarna alle kosten op een rij. Sommige kosten zijn vast, zoals huur of abonnementen. Andere kosten hangen af van hoeveel je verkoopt, zoals inkoop of verzendkosten. Als je alle onderdelen hebt ingevuld, trek je de kosten van de verwachte omzet af. Wat overblijft is je verwachte winst of verlies.
Sluit af met een liquiditeitsplanning. Kijk per maand hoeveel geld er binnenkomt en hoeveel er uitgaat. Zo zie je op tijd of je op een bepaald moment tekort dreigt te komen, zodat je daar tijdig op kunt inspelen.
Praktische tips om mee te starten
Je hoeft het financieel plan niet uit het niets op te bouwen. Organisaties zoals Qredits bieden gratis templates aan in Excel, waarmee je precies ziet wat er moet staan en in welke volgorde. KVK geeft op zijn website uitleg over de onderdelen en tips over wat banken en investeerders willen zien.
Laat het plan ook nakijken door iemand met financiële kennis. Een boekhouder, accountant of een mentor van een ondernemersorganisatie kan fouten signaleren die je zelf misschien over het hoofd ziet. Een frisse blik helpt ook om onrealistische aannames te herkennen.
Het plan is een levend document
Een financieel plan is geen document dat je één keer maakt en daarna in een la legt. Vergelijk je prognoses regelmatig met je werkelijke cijfers. Wijken die sterk af, dan is het slim om het plan bij te stellen. Zo blijft het plan een nuttig hulpmiddel in plaats van een momentopname uit het verleden.
Veelgestelde vragen
Hoe lang moet een financieel plan zijn?
Er is geen vaste lengte voor een financieel plan. Startende ondernemers maken vaak een plan voor de eerste drie jaar. Daarin staan in ieder geval de investeringsbegroting, het financieringsplan, de omzetprognose, de exploitatiebegroting en de liquiditeitsprognose. Hoe uitgebreid het plan is, hangt af van de complexiteit van je bedrijf en wat de partij aan wie je het laat zien, precies wil weten.
Moet ik een financieel plan laten controleren door een accountant?
Een financieel plan laten controleren door een accountant is niet verplicht, maar wel aan te raden. Zeker als je het plan gebruikt voor een financieringsaanvraag. Een accountant of boekhouder kan fouten opsporen en helpt je om de aannames realistisch te houden. Dat vergroot je geloofwaardigheid bij een bank of investeerder.
Is een financieel plan hetzelfde als een begroting?
Een financieel plan en een begroting zijn niet hetzelfde, al overlappen ze elkaar wel. Een begroting is een overzicht van verwachte inkomsten en kosten voor een bepaalde periode, meestal één jaar. Een financieel plan is breder en bevat naast de begroting ook een investeringsoverzicht, een financieringsplan en een liquiditeitsprognose. Een begroting is dus een onderdeel van het financieel plan.
Kan ik een financieel plan ook zelf maken zonder boekhoudkennis?
Ja, je kunt een financieel plan zelf maken, zeker met behulp van een goed template. Organisaties zoals Qredits bieden gratis Excel-bestanden aan die je stap voor stap begeleiden. Je hebt geen diepgaande boekhoudkennis nodig, maar het helpt wel om de basisbegrippen te begrijpen. Als je twijfelt, is het slim om iemand met financiële ervaring mee te laten kijken.
