Een dga-ondernemer is een directeur-grootaandeelhouder: iemand die tegelijk bestuurder én (mede-)eigenaar is van een besloten vennootschap (bv). Je runt het bedrijf als directeur, maar bezit ook een aanzienlijk deel van de aandelen. Dat maakt de dga uniek: je bent geen gewone werknemer, maar ook niet hetzelfde als een eenmanszaak-ondernemer.
De term “dga” staat dus voor directeur-grootaandeelhouder. “Grootaandeelhouder” betekent in de praktijk dat je minimaal 5% van de aandelen bezit, al zijn de meeste dga’s voor 50% of meer aandeelhouder, of zelfs voor 100%. Hoe groter jouw aandelenpakket, hoe meer zeggenschap je hebt en hoe zelfstandiger je opereert.
Wat maakt de dga-positie anders dan die van een gewone werknemer?
Een gewone werknemer heeft een arbeidscontract, krijgt loon en valt onder de bescherming van het arbeidsrecht. Een dga heeft dat formeel ook, want je staat in dienstbetrekking bij je eigen bv, maar de praktijk is anders. Jij bepaalt als aandeelhouder zelf je arbeidsvoorwaarden, je werktijden en je beloning. Er is geen “baas” boven je die je kan ontslaan, tenzij er meerdere aandeelhouders zijn die samen genoeg stemrecht hebben.
Dat heeft directe gevolgen voor je rechtspositie. Bij faillissement heb je als dga geen recht op een WW-uitkering via het UWV, omdat de Werkloosheidswet in de meeste gevallen niet van toepassing is op de dga. Ook de loondoorbetalingsplicht bij ziekte werkt anders. Je kunt jezelf wel privé verzekeren, maar de automatische bescherming van een gewone werknemer ontbreekt grotendeels.
Dga-ondernemer of toch werknemer? De grens is niet altijd scherp
Of je fiscaal en juridisch als ondernemer of als werknemer wordt gezien, hangt af van je situatie. Bezit je alle aandelen, dan is er weinig discussie: jij bepaalt alles zelf. Maar ben je dga met meerdere aandeelhouders, dan kan de situatie ingewikkelder zijn. Als andere aandeelhouders samen meer dan de helft van de stemmen bezitten, kun je in theorie ontslagen worden. In dat geval lijkt jouw positie meer op die van een gewone werknemer, en kan de Belastingdienst of het UWV dat ook zo beoordelen.
Dit is een belangrijk punt als je een bv deelt met een zakenpartner. Stel: jullie bezitten ieder 50% van de aandelen. Dan kun je elkaar niet ontslaan, maar zijn jullie ook geen volledig zelfstandige dga’s in de traditionele zin. De Belastingdienst kijkt naar de feitelijke verhoudingen, niet alleen naar het aandelenpercentage.
Het gebruikelijk loon: wat je jezelf moet uitbetalen
Een dga is verplicht zichzelf een “gebruikelijk loon” uit te betalen. De Belastingdienst schrijft voor dat dit minimaal op een bepaald niveau ligt, zodat je niet onbeperkt belasting kunt uitstellen door jezelf weinig loon te geven. In 2024 bedroeg de wettelijke norm voor het gebruikelijk loon minimaal 56.000 euro per jaar, al kan dat hoger zijn afhankelijk van je functie en sector. Controleer altijd de actuele norm via de Belastingdienst, want dit bedrag wordt jaarlijks bijgesteld.
Het loon wordt belast in box 1 (inkomstenbelasting). Winst die in de bv achterblijft, valt onder de vennootschapsbelasting. Als je die winst later als dividend uitkeert aan jezelf als aandeelhouder, betaal je daarover aanmerkelijk-belangheffing in box 2. Dit tweesporenstelsel, loon én dividend, is kenmerkend voor de dga-constructie.
Wat zijn de voordelen van ondernemen als dga?
- Je vermogen in de bv is gescheiden van je privévermogen, waardoor je privé minder snel aansprakelijk bent bij schulden van de bv.
- Bij hogere winsten kan de belastingdruk via een bv gunstiger uitpakken dan bij een eenmanszaak, afhankelijk van hoeveel je privé opneemt.
- Je hebt flexibiliteit in wanneer je winst uitkeert aan jezelf, wat belastingplanning mogelijk maakt.
- Een bv geeft een professionelere uitstraling richting klanten en investeerders.
En de nadelen?
- Een bv oprichten en onderhouden kost meer tijd en geld dan een eenmanszaak. Denk aan notariskosten, een jaarlijkse jaarrekening en verplichte administratie.
- Je mist de sociale vangnetregelingen die gewone werknemers wel hebben, zoals WW en loondoorbetaling bij ziekte.
- De gebruikelijk-loonregeling verplicht je tot belastingbetaling over een minimaal salaris, ook als het bedrijf dat jaar weinig heeft verdiend.
- Bij meerdere aandeelhouders moet je afspraken goed vastleggen, want onduidelijkheid over beslisbevoegdheid kan leiden tot conflicten.
Wanneer is de dga-constructie verstandig?
Een bv en de dga-rol zijn over het algemeen interessant als je jaarlijks een winst maakt van (naar schatting in 2026) rond de 100.000 euro of meer. Onder dat niveau pakt een eenmanszaak met de zelfstandigenaftrek en mkb-winstvrijstelling vaak goedkoper uit. Laat je altijd adviseren door een accountant of belastingadviseur, want de optimale keuze hangt af van jouw persoonlijke situatie, je gezinsinkomen en je toekomstplannen.
De dga-positie vraagt ook bewuste keuzes over pensioen en arbeidsongeschiktheid. Omdat je geen automatisch werknemerspensioen opbouwt, ben je zelf verantwoordelijk voor je oude dag. Dat kan via de bv, via een privéverzekering of via een combinatie van beide.
Als dga ben je dus een ondernemer met een eigen bv, een verplicht minimaal salaris en een dubbele pet op: bestuurder én eigenaar. Je hebt meer vrijheid dan een gewone werknemer, maar ook meer verantwoordelijkheid, financieel en organisatorisch. Wie die balans goed managet, heeft met de bv een krachtige structuur in handen.
